GiupSuc.comGiúp Sức
Việc vặt trong nhà: thuê người làm hộ

Thay bóng đèn trên cao, tháo rèm, lau quạt trần: giao việc trên thang an toàn

Việc trên thang giao người làm vặt: chọn thang chắc, có người giữ chân thang, ngắt điện trước khi thay bóng, lau quạt; việc ngoài lan can, trên mái, đui cháy thì từ chối.

A Vietnamese helper on a sturdy aluminum A-frame ladder wipes the blades of a switched-off ceiling fan while a second person steadies the ladder below, bright living room, low angle

Thay bóng đèn đui vặn, đui cài, tháo rèm để giặt, lau quạt trần, lau đèn chùm, lau mặt trên tủ cao là việc người làm vặt nhận được, với ba điều kiện: thang chắc chắn đúng loại, luôn có một người giữ chân thang, và mọi thứ dùng điện phải tắt công tắc hoặc ngắt aptomat trước khi chạm vào. Việc phải đứng ngoài lan can, trên mái, trên giàn giáo, hay việc thay đèn mà phải mở hộp dây, đui bị cháy đen, đèn chập chờn thì không phải việc của người làm vặt.

Ngã từ thang là một trong những tai nạn hay gặp nhất khi làm việc nhà, và nó thường xảy ra ở những việc nhỏ nhất: với thêm một chút để lau góc cánh quạt, bước lùi xuống khi quên mình đang ở bậc thứ ba, kê ghế nhựa lên bàn cho đủ cao. Bài này giúp bạn chuẩn bị cho một buổi việc trên cao an toàn, và biết lúc nào phải nói không.

Việc trên thang người làm vặt nhận được, và giới hạn độ cao

Một buổi việc trên cao hợp lý gồm những việc ở độ cao mà người đứng trên thang chữ A trong nhà với tới thoải mái, không phải nhón chân, không phải đứng lên bậc trên cùng. Với nhà phố trần cao bình thường, đó là thay bóng đèn trần, tháo và treo lại rèm, lau cánh quạt trần, lau mặt trên tủ quần áo, lau đèn chùm nhỏ, gỡ mạng nhện ở góc trần, lau ô thoáng phía trên cửa.

Trần cao như phòng khách thông tầng, giếng trời, sảnh nhà nhiều tầng thì cần thang dài hơn, đặt trên nền phẳng, có hai người giữ, hoặc phải dùng giàn giáo. Những chỗ như vậy nên gọi đội vệ sinh công nghiệp hoặc thợ có dụng cụ, không giao người làm vặt dùng thang nhà.

Ngoài nhà, như lau kính mặt tiền, gỡ đồ trên mái tôn, thông máng xối trên mái, lau kính cửa sổ tầng cao từ bên ngoài, là những việc có rủi ro rơi từ trên cao xuống. Người làm vặt không nhận những việc này. Chủ nhà cũng không nên nhờ, kể cả khi người làm tỏ ra sẵn lòng.

Nguyên tắc tự kiểm đơn giản: nếu để làm việc đó người đứng thang phải nhoài người ra ngoài phạm vi chân thang, phải đặt một chân lên chỗ khác ngoài bậc thang, hoặc phải đứng ở bậc trên cùng, thì việc đó cần dụng cụ khác hoặc người khác.

Chuẩn bị trước buổi việc trên cao

Phần lớn rủi ro của việc trên thang có thể bớt đi ngay từ khâu chuẩn bị của chủ nhà, trước khi người làm tới:

  • Liệt kê các việc trên cao theo phòng, kèm ảnh, gửi người làm để họ biết cần thang cao bao nhiêu và đi một hay hai người.
  • Mua sẵn bóng đèn đúng loại đui, đúng kiểu chân; chụp ảnh bóng cũ mang ra cửa hàng hỏi cho chắc.
  • Xác định công tắc và aptomat của từng đèn, từng quạt. Nếu bảng aptomat không ghi rõ, thử tắt từng cái trước buổi và ghi lại.
  • Dọn sạch khu vực dưới chỗ cần làm: bàn, ghế, đồ dễ vỡ, thảm trơn, để đặt thang trên nền phẳng.
  • Chuẩn bị khăn lau, vỏ gối cũ, chậu nước, túi rác nhỏ để người trên thang không phải lên xuống lấy đồ.
  • Báo cả nhà giờ làm, để không ai bật quạt, bật đèn hay đi ngang qua chân thang trong lúc đó.

Chuẩn bị kỹ như vậy, một buổi gồm thay mấy bóng đèn, tháo rèm hai phòng và lau ba cái quạt trần sẽ gọn và an toàn hơn nhiều so với việc người làm tới rồi mới cùng nhau đi tìm thang, tìm bóng, tìm công tắc.

Cái thang quyết định nửa phần an toàn

Thang chữ A có khoá chốt. Đây là loại hợp nhất cho việc trong nhà. Khi mở, hai thanh khoá phải bật hết vào vị trí, chân thang đứng vững, không cập kênh.

Chân thang có đế cao su còn tốt. Đế mòn, rách thì thang trượt trên sàn gạch bóng. Thay đế hoặc lót tấm cao su chống trượt.

Đặt trên mặt phẳng, khô. Không đặt thang trên thảm dày, trên bậc thềm, trên sàn vừa lau còn ướt. Không kê gạch, kê sách dưới một chân để cho phẳng.

Không thay thang bằng ghế, bàn. Ghế nhựa, ghế xoay, bàn kê ghế là những thứ không được làm ra để đứng lên. Ghế nhựa có thể gãy chân bất ngờ, ghế xoay có thể xoay khi người đang với.

Thang của ai. Nếu nhà có thang, kiểm tra trước buổi. Nếu nhà không có, hỏi người làm có mang thang không, và thang của họ loại gì, cao bao nhiêu. Đừng để buổi làm phải dùng tạm thứ gì đó.

Dụng cụ mang lên thang. Đeo túi dụng cụ hoặc có người đưa lên, không cầm đồ trong cả hai tay khi leo. Luôn giữ một tay bám thang khi lên xuống.

Thay bóng đèn: chỉ thay bóng, không đụng tới dây

Thay bóng đèn là việc vặt nếu chỉ là tháo bóng cũ, lắp bóng mới cùng loại đui. Thứ tự an toàn:

  1. Tắt công tắc đèn. Nếu không chắc công tắc nào điều khiển đèn đó, hoặc đèn nằm ở chỗ dễ chạm vào phần kim loại, ngắt aptomat của khu vực.
  2. Nếu bóng vừa sáng, chờ vài phút cho nguội, nhất là bóng sợi đốt và bóng halogen cũ.
  3. Mang bóng mới cùng loại đui, cùng kiểu chân lên thang trong túi hoặc nhờ người đưa lên.
  4. Tháo chụp đèn nếu có, đưa xuống cho người dưới giữ, rồi tháo bóng cũ theo đúng chiều vặn hoặc ấn xoay.
  5. Lắp bóng mới, lắp lại chụp đèn, xuống thang, rồi mới bật công tắc hoặc đóng aptomat để thử.

Dừng lại và gọi thợ điện khi thấy: đui đèn cháy đen, nứt, lỏng; dây điện lộ ra khỏi đui hay trần; bóng mới thay vẫn chập chờn; đèn âm trần, đèn ống phải tháo máng mới thay được; có mùi khét hoặc tiếng lách tách. Đó là dấu hiệu lỗi ở đường dây hoặc thiết bị, không phải lỗi ở bóng, và người làm vặt không mở hộp dây hay đấu lại dây.

Tháo rèm, treo rèm sau khi giặt

Tháo rèm là việc tưởng nhẹ nhưng rèm vải dày, rèm hai lớp khá nặng, nhất là khi cửa sổ rộng. Người đứng trên thang tháo từng móc, người dưới đỡ phần rèm đã tháo để rèm không kéo trĩu thanh treo và không kéo người trên thang mất thăng bằng. Không nên một người làm cả việc tháo lẫn ôm rèm.

Khi tháo, để ý tình trạng thanh treo rèm và các điểm bắt vào tường. Thanh lỏng, vít tuột, tắc kê lung lay thì báo chủ nhà; sửa lại là việc có thể giao người làm vặt có máy khoan nếu tường chắc và xa dây điện, nhưng nếu tắc kê đã toét lỗ thì nên gọi thợ.

Treo lại sau khi giặt thì gấp rèm theo nếp, móc từng móc theo thứ tự từ một đầu sang đầu kia. Rèm có lớp chống nắng, lớp voan thường móc ở hai đường ray khác nhau, nên chụp ảnh trước khi tháo để lắp lại đúng. Việc giặt rèm, ủi rèm có thể giao trong cùng buổi nếu nhà có máy giặt đủ lớn, còn rèm lớn, rèm vải đặc biệt thì gửi tiệm.

Lau quạt trần, đèn chùm: ngắt điện và không bám vào thiết bị

Quạt trần phải tắt hẳn và đứng yên trước khi lau. Tốt nhất ngắt aptomat hoặc rút điều khiển, để không ai trong nhà vô tình bật quạt trong lúc người làm đang ở trên thang. Dán một mẩu băng keo lên công tắc là cách nhắc đơn giản cho cả nhà.

Lau cánh quạt bằng cách bọc một vỏ gối cũ quanh cánh rồi kéo ra, bụi rơi vào trong vỏ gối thay vì rơi xuống người và sàn. Không đè mạnh, không vin vào cánh quạt để lấy thăng bằng, vì cánh có thể cong, lệch, sau đó quạt rung khi chạy.

Đèn chùm, đèn trang trí có nhiều chi tiết thuỷ tinh: tắt điện, chờ nguội, tháo những chi tiết rời theo thứ tự, chụp ảnh trước khi tháo, đưa xuống lau ở dưới đất trên khăn mềm, rồi lắp lại. Đèn chùm lớn, nặng, treo cao thì không giao người làm vặt tháo xuống. Đèn có dấu hiệu lỏng móc treo, dây treo bị xoắn, thì báo thợ.

Sau khi lau xong mới đóng điện và thử. Nếu quạt rung hoặc kêu khác thường, tắt ngay và gọi thợ.

Người giữ thang và quy tắc chân dưới

Người đứng dưới chân thang không phải người đứng chơi. Vai trò này quan trọng ngang người trên thang:

  • Hai tay giữ hai bên thang, chân chặn chân thang, mắt nhìn người trên.
  • Đưa dụng cụ, bóng đèn, khăn lên; đỡ đồ tháo xuống, để người trên thang không phải ôm.
  • Giữ trẻ nhỏ, vật nuôi, người đi qua tránh xa khu vực dưới thang.
  • Nhắc người trên khi họ nhoài người quá xa: dừng, xuống, dời thang rồi làm tiếp.
  • Không rời chân thang giữa chừng để đi nghe điện thoại, mở cửa. Nếu phải đi, người trên xuống trước.

Nếu chủ nhà không giữ thang được, thuê hai người làm cho những việc trên cao. Một người làm vặt đi một mình mà nhận cả việc trên thang suốt buổi là chỗ nhiều nhà vô tình đẩy người ta vào nguy hiểm.

Người giữ thang cũng là người để ý sức của người trên. Leo lên leo xuống cả chục lần trong một buổi rất mỏi chân, và tai nạn hay đến vào cuối buổi khi ai cũng muốn làm nhanh cho xong. Xếp những việc trên cao vào đầu buổi, xen giữa bằng việc dưới đất, và nghỉ một lát giữa các lượt leo là cách giữ sức đơn giản mà hiệu quả.

Những việc trên cao phải từ chối

Bạn nên nói trước với người làm những việc này không nằm trong buổi, và nếu họ tự đề nghị làm giúp, bạn từ chối:

  • Lau kính, gỡ đồ phía ngoài cửa sổ, ban công tầng cao, bất kể có lan can hay không.
  • Trèo lên mái tôn, mái ngói, sân thượng không có lan can để thông máng, gỡ lá.
  • Thay bóng đèn, lau đèn ở giếng trời, sảnh thông tầng cần thang dài trên nền không phẳng.
  • Tháo, lắp, dời đèn, quạt trần, đèn chùm; mở hộp dây, nối dây.
  • Gỡ tổ ong, tổ chim, cành cây chạm mái hoặc chạm dây điện.
  • Đứng thang trong lúc mưa gió, trên sàn ướt, hoặc khi người làm đang mệt, chóng mặt.

Nếu có người bị ngã trong lúc làm, đừng vội đỡ dậy khi họ kêu đau ở cổ, lưng hoặc không cử động được chân tay. Gọi cấp cứu một một năm ngay và giữ họ nằm yên. Ngã nhẹ, đứng dậy được thì vẫn nên dừng việc, theo dõi, và đưa đi khám nếu đau tăng lên.

Câu hỏi thường gặp

Người giúp việc theo giờ có nên thay bóng đèn không?

Được, nếu chỉ thay bóng đui vặn, đui cài ở độ cao vừa thang chữ A, đã tắt công tắc hoặc ngắt aptomat và có người giữ thang. Đui cháy, đèn chập chờn, đèn âm trần phải tháo máng thì gọi thợ điện.

Có nên đứng ghế nhựa để lau quạt trần không?

Không nên. Ghế nhựa có thể gãy chân, trượt trên sàn gạch, và không có chỗ bám khi mất thăng bằng. Dùng thang chữ A có khoá chốt, có người giữ chân thang và ngắt điện quạt trước khi lau.

Lau quạt trần thế nào cho bụi không rơi đầy nhà?

Bọc một vỏ gối cũ quanh cánh quạt rồi kéo ra, bụi rơi vào trong vỏ gối. Làm từng cánh, không vin vào cánh để lấy thăng bằng. Trước đó tắt hẳn quạt và dán băng keo lên công tắc để không ai bật.

Một người làm vặt có tự làm việc trên thang được không?

Nên có người giữ chân thang. Nếu chủ nhà không giữ được, thuê hai người cho buổi có nhiều việc trên cao. Người đứng dưới đưa đồ, đỡ đồ và nhắc khi người trên nhoài người quá xa.

Việc trên cao nào không nên nhờ người làm vặt?

Lau kính và gỡ đồ phía ngoài cửa sổ tầng cao, trèo mái, sảnh thông tầng cần thang dài, tháo lắp đèn quạt có dây điện, gỡ tổ ong, cành cây gần dây điện. Những việc này cần người có nghề và dụng cụ riêng.

Người làm bị ngã thang ở nhà mình thì làm gì?

Nếu họ đau cổ, lưng hoặc không cử động được chân tay, giữ họ nằm yên và gọi cấp cứu ngay. Ngã nhẹ đứng dậy được thì dừng việc, theo dõi và đưa đi khám nếu đau tăng. Chuyện chi phí nói sau khi người đã an toàn.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138